خاطره شهدای دِزَّک و هُشَّک جاودان خواهد ماند

MUST READ

بلوچستان سمینار اسٹوکھولم سویڈنءَ پروفیسر ڈاکٹر مصطفےءِ تران

بلوچستان سمینار اسٹوکھولم سویڈنءَ پروفیسر ڈاکٹر مصطفےءِ تران

ایرانی قابض حکومت کا بلوچوں کو اقلیت میں تبدیل کرنے کا منصوبہ

ایرانی قابض حکومت کا بلوچوں کو اقلیت میں تبدیل کرنے کا منصوبہ

صوفی باہوٹ چک پیر محمد سری کلگ پیدارک کیچ ءُ ولی محمد چک شکاری یوسف سولانی سری کلگ پیدارک کیچ بیگواهیءُ شهادتءِ حال

صوفی باہوٹ چک پیر محمد سری کلگ پیدارک کیچ ءُ ولی محمد چک شکاری یوسف سولانی سری کلگ پیدارک کیچ بیگواهیءُ شهادتءِ حال

انھیں فخر ہے کہ وہ ایک ایسے باپ کے بیٹے ہیں جنھوں نے ساری زندگی غلامی کے سامنے سر جھکانے سے انکار کیا – حیربیار مری

انھیں فخر ہے کہ وہ ایک ایسے باپ کے بیٹے ہیں جنھوں نے ساری زندگی غلامی کے سامنے سر جھکانے سے انکار کیا – حیربیار مری

واجہ شھید غلام محمد بلوچءِ آخرین تران گون گوانکءَ, واجہ ءِ اے تران 1 اپریل 2009 گرگ بوتگ

واجہ شھید غلام محمد بلوچءِ آخرین تران گون گوانکءَ, واجہ ءِ اے تران 1 اپریل 2009 گرگ بوتگ

استقــلالِ بلوچستــان حتمــی اســت – بخش آخر

استقــلالِ بلوچستــان حتمــی اســت – بخش آخر

بلوچستـان ءِ پليـں شهيـدان ءَ هـــزاراں ســـلام

بلوچستـان ءِ پليـں شهيـدان ءَ هـــزاراں ســـلام

جیش العدل کے کمانڈر ایوب بلوچ سے گفتگو

جیش العدل کے کمانڈر ایوب بلوچ سے گفتگو

شهید ڈاکٹر منانءَ سلح بندین جهدءِ کمانڈر گواشگ سرفراز بگثیءِ نازانتی انت – حمل حیدر

شهید ڈاکٹر منانءَ سلح بندین جهدءِ کمانڈر گواشگ سرفراز بگثیءِ نازانتی انت – حمل حیدر

بی این ایم کی جانب سے کوئٹہ پریس کلب کے سامنے احتجاجی مظاہرہ

بی این ایم کی جانب سے کوئٹہ پریس کلب کے سامنے احتجاجی مظاہرہ

بلوچ ءِ هون هم سُهر اِنت ، مولوی صاحب

بلوچ ءِ هون هم سُهر اِنت ، مولوی صاحب

شهید فدا احمدءِ بابتءَ لهتے دانک – شهید غلام محمد ءُ شهید ڈاکٹر منان ءُ لهتے دیگہ بلوچ قوم دوست

شهید فدا احمدءِ بابتءَ لهتے دانک – شهید غلام محمد ءُ شهید ڈاکٹر منان ءُ لهتے دیگہ بلوچ قوم دوست

شگرد انتخاباتی روحانی و اهداف پشت پرده آن

شگرد انتخاباتی روحانی و اهداف پشت پرده آن

بلوچ قوم کو قابض کی عدالت سے انصاف کی توقع نہیں رکهنا چاہیے :حیربیار مری

بلوچ قوم کو قابض کی عدالت سے انصاف کی توقع نہیں رکهنا چاہیے :حیربیار مری

ماتی زبان – کارینا جهانی

ماتی زبان – کارینا جهانی

خاطره شهدای دِزَّک و هُشَّک جاودان خواهد ماند

2020-03-20 14:28:00
Share on

نَود سال پیش درپائیز  سال ۱۳۰۷ هجری شمسی قشون اشغالگر پارس متشکل از تیپ مشهد، تیپ بیرجند و تیپ کرمان با حمایت همه جانبه انگلیسی ها به بلوچستان هجوم آورد۰ پس از اشغال گُشت، پسکوه و هُشَک  غروب نوزدهم آبانماه  سال ۱۳۰۷ ه۰ ش۰  (دهم نوامبر ۱۹۲۸ میلادی ) شهر تاریخی دِزّک مورد حمله اشغالگران پارس قرار گرفت۰  

لشکر بلوچستــان قهرمانانه از  دِزَّک  دفاع  کرد تا اينکه فرمانده برام هانِ ميرزا هان در اثر اصابت گلوله توپ ” شراپنل”  انگلیسی به سنگر وی شديدا زخمی شده به شهادت می رسد۰  هنگام شهادت برام هان تعدادی از سرمچاران نيـز uدرميدان جنگ زخمی شده می شوند۰  ساعاتی پس از شهادت برام هان،  فرمانـده قـوای مشهـد باقـرداورپناه که  فرماندهی  اشغالگران را در اطراف قلعه دِزّک بعهـده داشت با تيراندازی دقيق سرمچار کادربکش هـداداد ( کادربکش جوانسال )  به هلاکت رسید۰ 

 فرمانده قشون اشغالگر جهانبانی در صفحه ۷۶ کتابش  ( عمليـات قشـون در بلوچستــان  ( ۱۳۰۷هجـری شمسی ـ چاپ اول   )  می نويسد   “۰۰۰ سرهنگ فقيد و نفرات رشيدی از گروهان اول فوج شاهپور و بهادران اول سوار و تيپ سيستان بطرز نامطلوبی کشته شدند۰۰۰از بين بردن نفرات بلوچی  که در ميدان محاربه و در پست و بلندی هايی که دراطراف  دِزّک فراوان  است مخفی شده تيراندازی می کردند مشکل بــود۰۰۰” ۰” 

با طولانی شدن جنگ و افزايش تلفات اشغالگران جهانبانی  به حربه مذاکره متوسل شد و   توانست با ادای سوگند دروغين و همکاری محمد شاه ميرمرادزهی و سرداران سرحد دو تن  ازفرماندهان  بلوچ يعنی يوسف هان بزرگزاده و برام هان اعظم هان را به مذاکره دعـوت  کند۰  جهانبانی  آن دو فرمانده بيباک را باتفاق همراهان شان  درحين مذاکره فجيعانه به قتل رساند و  با تکرار جنايت جدش ناصرالدين شاه  ثابت کرد که اشغالگـران تمـدن ستيز صلاحيت مذاکره و گفتگو را ندارند۰ آنان همیشه از مذاکره بعنوان یک حربه  برای کشتار مذاکره کنندگان طرف مقابل استفاده کرده اند۰   

ترفند ديگری که جهانبانی پيش از آغاز جنک « دِزَّک »  بکار برد اشغال مسجد جامع دِزَّک و استقرار فرماندهی  قشون  مهاجم پارس در خانه خـدا بود۰  اشغالگران خدانشناس  و در راس آنان جهانبانی می دانستند که  مسجد شهـرامن ترين جاست و آن مکان مقدس هرگز مورد حمله سرمچاران بلوچ قرار نمی گيرد بهمين دليل در اوج حرمت شکنی آنجا را به مقر فرماندهی  لشکر خود در آوردند۰  

شهرتاریخی دِزَّک روز بیستم آبان ماه به جبهه جنگی خونين تبديل شده بود۰ اشغالگران پارس  قلعه دِزَّک را از چند ناحيه با توپهای ” شراپنل ” انگليسی هدف قرار داده تخريـب کردند و دست به کشتاری هولناک زدند۰  نه از زخمی ها  و اسرای جنگی گذشتند و نه ازمردم عادی۰  به قول جـلاد بلوچستـان امان الله جهانبانی « ۰۰۰ تا کليه مدافعين کشته نشدنـد آتـش جنـگ خاموش نشــد۰۰۰» ( صفحه ۷۶  کتاب عمليـات قشـون در بلوچستــان  ۱۳۰۷ هجـری شمسی ـ چاپ اول ) ۰   

 در اينجا لازم به یادآوری است که اگرچه اشغالگران پارس در تهاجـم به بلوچستـانِ غربی از حمايت همه جانبه نيروهای استعمارگر انگليسی برخوردار بـودند اما بدون همکاری حاکم بخت برگشته سِب ( چِبً) محمدشاه مير مراد زهـی و « پانصد تن از چريکهای مسلح سرحـد » هرگز نمی توانستند لشکـرِ مدافع بلوچستـان را شکسـت داده و بلـوچ گلزميـن را اشغال کننــد۰  

در جنگ حماسه ای دِزّک  ۴۹ نفر از سرمچاران بلوچستان در مقابل اشغالگران  پارس قهرمانانه مقاومت کرده به شهادت رسيدند۰  دليرمردانی چون گل محمد پيری، برام هان ميرزاهان، مرادبکش  رند، دُراهان، محمد هان، دهکان رمضان، يوسف هان، برام هان اعظم هان، کادربکش هـداداد، گل محمد جان بيک، رسول بکش و سرمچاران همرزم شان با فـدا کردن جان خويش در تاريخ پرافتخار بلوچستـان جاودان شدنــد۰ همچنین سرمچار ميرعيسی هيدوچی و سرمچاران تحت فرماندهی وی نیز تا آخرين نفس در مقابل اشغالگران از قلعه هـُشَک دفاع کرده و در نهايت با سربلندی به کاروان شهــدای بلوچستــان پيوستنـد۰  

اگرچه نود سال از اشغال بلوچستان وجنگ حماسه ای دِزّک می گذرد امّا خاطره  مدافعین  بلوچستان و قهرمانان دِزَّک همچنان زنده است و تا ابد جاودان خواهد ماند۰   

آزات ءُ آبــاد بــات گنجیــــں بلوچستـــــان  

پروشت ءُ پروش باتنت ایـران ءُ پاکستـان 

محمد کریم بلــــوچ 

نُهم  نوام

Share on
Previous article

روز شهــدای بلوچستـان گرامـی باد

NEXT article

امپراتوریِ شیعیِ عجم بازندهٔ جنگ با اعراب

LEAVE A REPLY