مـاتی زبانانی جھانی روچ ءُ شھدیں بلوچی

مـاتی زبانانی جھانی روچ ءُ شھدیں بلوچی

2020-03-20 13:12:16
Share on

بيســت ءُ يـک ( ۲۱ ) فوریه  ماتی زبانانی جھانی روچ انـت۰ ايشــی ءَ تپاکيـں راجانـی هوربنـــد ءِ وانينـــگی ءُ دود ءُ ربيدگـــی اداره بـــزاں يـونسکــو ماں ۱۹۹۹ عيسايـــی ءَ پيسلـه کرت ءُ اے گپ زانگـی انـت کـه بيست ءُ يک فوریه   ماں بنگــلادش ءِ راجدپتــرءَ ابدمانيــں روچے ایت۰ رنــد چــه  پاکستــان ءِ اڈ بيــگ ءَ بنگالـی مهلــوک ءِ ڈيه « مشرقـی پاکستـان » نام ديگ بوت ءُ مــاه مــارچ ۱۹۴۸ ءَ محمد علی جـناح ءَ جار جــت کـه رودراتکــی پاکستــان ( بنگــلادش ) ءُ روکپتــی پاکستــان ءِ رسمــی زبـــان اردو انــت!  جنــاح ءِ جار وتسری  ات ءُ گـوں بنگالــی زبان ءُ بنگالــی مردمــاں مزنيــں زيادتـــیءُ زُلمـے اَت۰ 

اردو زبـان ءَ بنــگلادش ءِ رسمــی زبـــان نامينــگ بنگالـی مهلــوک ءِ راجـی وجـود ءَ ســکّ پدرد کــت۰  آوهــدا اردو زبان ءِ لــُکيــں اُمــر ءُ تاريــخ يک ســـد ءُ شســت ( ۱۶۰ ) ســال ءَ گيــش وَ نــه اَت۰  بنگالــی زبـــان بنگالــی يانی ماتـی زبــان اِنــت۰  بنگالـی زبــان گــوں بنگــــلادش ءِ مهلــوک ءِ زند ءُ کــومــی وجــــود ءُ آھانی راجدپتر ءَ همگـــرنــچ انــت۰  بنگالـــی دو ســـد ءُ بيســت ميليــون ( ۲۲۰۰۰۰۰۰۰ ) انســـان ءِ ماتــی زبان اِنــت کــه مـــاں بنگــلادش ءُ هنـدوستــان ءِ زربـاری بهــرے ءَ نِشتــگ انــت۰  

بنگالــی زبـــان ءِ شئيـــر ءُ شائــری ءُ ادب ءِ اُمـر هشـت کرن ( سدی ) ءَ گيـش انــت۰  پيــش چــه پاکستـان  ءِ اڈ بيـگ ءَ بنگالـی زبــان ءُ ادب هنچــو ديمــا شتـگ ات که سـال ۱۹۱۳ عيسايـی ءَ نوبــل ادبيــات ءُ ندکـاری انـام پروفيســر « رابنــدر ناتـھـ  ٹـاکـور»  (۱۹۴۱ ـ ۱۸۶۱)  ءَ  ديــگ بوت۰ آ ادبی زانتکار  اولـيگيــں شائـر ءُ ندکــار اَت کــه چـه ايشيــاءَ نوبــل ءِ لبزانکــی ءُ ندکــاری انـــام ءَ کـَــٹّ اِت۰  رنــد چه جنــاح ءِ بے بنياتيــں جار ءَ ( مارچ ۱۹۴۸ ) هـــزاراں سرپديــں بنگالــی ورنـــا ءُ وانندہ پـــاد آتکنــت ءُ پـه وتـی مــُلـک ءُ راج ءُ ماتــی زبــان ءِ هاتــرا رونشتــی پاکستــان ءِ واکدارانــی ديمــا اوشتـات انــت ءُ رسمــی زبان ءِ باروا محمــد علـی جنــاح ءِ جـار اِش نـــه مـــــنّ ات۰  

بنگــلادش ءِ « ماتـی زبــان ءِ جـُنــز» ءِ رھشون، باســک ءُ کارزانــت چــه پنجــاپ ءِ پئــوج ءِ رستــری کارکرد هــچ تُرسے نيســت اَت۰  بنگــلادش ءِ ورنــا وتــی تــوار  چسـت کـرت ءُ ۲۱ فوریه ۱۹۵۲ ءَ هــزاراں نـودربــر، شهــدربر، واننــــده ءُ سرپديــــں بنگالــی چــه لــوگاں درآتکنـــت ءُ مگــربــی پاکستــان ءِ واکدارانــی هـــلاپ ءَ وتــی تــوار اِش بــُرز کــرت۰  پنجــاپ ءِ لشکربــے ميــاریــں مردمانــی سـرا تيــرگــواری کــرت ءُ پنــچ شهــدربــر ( دانشجــو ) عبدالسّــلام، رفیق الدین احمــد، صوفی الرحمـن ، ابوالقاسم برکـت و عبدالجبـــار شهيــد ءُ دگــه بازينــے زدگ ءُ تــيـری بوتنــت۰  همــا روچ ( ۲۱ فوریه  ) ءِ کشتــار ءَ رنـــد بنگــلادش ءِ مهلــوک ءُ سياســی زانتکـــا ر پــه وت مستــری ( استقــلال )  ءَ لانک بســت ءُ اراده اِش کــت که دگہ مسلم لیگ ءُ پنجابی ٹــولی ءِ ايردســت مه بنــت۰ 

اگــاں چــه جنگ آزادی ءِ درگت ءَ هــزاراں هــزاربنگالــی کشــگ ءُ زدگ بوتنــت ءُ  بلئـے گڈســرا پنجاب ءِ  پئــوج پروش وارت ءُ بنگــلادش ءِ سرکماش واجه مجيب الرحمـن وتـــی ملـک ءِ آزاتـی ءُ وت مستــری ءَ مـــاں  دسامبر ۱۹۷۱ ءَ جـار جـــت۰ تپاکيــں راجانــی هوربنــد ءِ يونسکــو بنگــلادش ءِ واهــگ ءِ ردا مــاں نومبــر ۱۹۹۹ ءَ جــار جَت که ۲۱ فوریه ماتــی زبان ءِ ميـــان استمانـــی روچ اِنــت۰ ۲۱  فوریه  پــه ايردستيـــں کــوم ءُ آهانــی ماتــی زبانانــی ديمــروی ءُ زنــدگ دارگ ءَ يک مـزنيــں اميــت ءُ سکينــے انــت۰  بنگــلادش ءِ مهلــوک په وتی ماتــی زبان ءِ پهريــزگ ءَ جناح ءُ پنجاپــی يــاں همــا درونــت ( درس) دات که مــاں ايردستيــں راجانــی تاريــخ ءَ ابدمــان بــوت۰ 

  مئے ماتــی زبــان شهديــں بلوچــی هم بــاز کوهنيــن ءُ شاهگانيــں زبانــے اِنــت کــه چــه سئـــے نيمــگ ءَ ( اوگانستان، پاکستان ءُ ايران ) ايــر دسـت اِنـــت۰  تھران ءِ زورانسریں واکدار مَـرک منّ اتگ که زبان تهنا پارسی انت ءُ درستیں ايردستیں راج چوش که کورد، تورک، تورکمن، عرب ءُ بلوچ بايد انت وتی ماتی زباناں انگار بکننت ءُ پہ پارسی ءَ به نبيس اَنت، بوان اَنت ءُ گپ بجننت۰  البت اے شادهی گپے انت که جاهلیں پارس واکداراں په بلوچی، کوردی، ترکمنی، ترکی ءُ عربی ءِ گار کنگ ءَ کامياب نه بوتگنت۰  

بلــوچــی مئــی ماتی زبان ءُ مئــی راجــی پجــّار انــت۰ بــے بلــوچــی زبان ءَ مئـــی کـــومی وجـــود ءُ هستـــی گــــوں نيستـــی ءَ برابـــر انـــت۰  پـه همـــے سوب انـــت کـــه پارس ءُ پنجاپـی په بلـوچــی زبـــان ءِ نـــزور کنـــگ ءُ گـــاری ءَ وڑ وڑيــں پنـــدل ساز اِتــــگ۰  بلئـے آ ناشريـں زوراکاں زانگی انــت که بلــوچ راج ءُ شهـديـں بلوچی تان ابــد ماننــت۰ 

په بلوچــی زبــان ءِ نــزور کنــگ ءَ پارســی ءُ اردو مــاں بلوچستـــــان ءِ دربرجاهــاں ( دربرستانـــاں ) په زور وانينــگ بنـــت۰ پارســـی ءُ اردو ءِ ســـــرا بــے کســاس زر هــرچ  بيــت تــاں شهديـــــں بلوچــی ءِ  دیمــروی ءُ کارمـــرز بيــــگ ءِ دیمپاں بہ بنت۰

 اپســوزی گپے کہ   لھتیں بلــوچ زهـگ ءُ ورنــا مـاں اوگانستان، ترکمنستان، ھندوستان، سنــد، پنجــاپ، کرمــان، خراســان، دزآپ، عربــی ملکــان ءُ اروپــا  گــوں وتــی ماتــی زبــان ءَ پجــار اِش نيســت ءُ لهتيـــں بلوچــی گــپ کــت هـم نـــه کننــت۰ اے گــپ پيــش داريــت کــه بلــوچ ءُ بلوچـی زبـان ءِ دژمــن بلوچـــی زبــان ءِ نــزور کنــگ ءَ ديمــا کنزتــگ انـــت۰ 

اگـاں چـه مــاں بلـوچستـــــان ءَ بلوچــی زبــان ءِ وانينــگ گــــوں ايـــران ءُ پاکستــان ءِ واکــدارانــی اڈکتگيــں مشکــل ءُ کـوهيــں جنجــالاں ديــــم پـه ديــم انــت بلئے مـــاں عربــی ءُ يوروپــی ملکـــــاں مــاتــی زبــان ءِ وانـــگ ءُ وانينــگ بيگــی ءُ کانـــودی کـــارے انـــت. بلــوچ کلمکــار ( نـدکــار ) زباندوســت ءُ زبانزانتــــاں کـــه مـــاں عـربــی ملکــاں جاهمننـــد اَنــت ءُ اود ءِ بلوچـــی انجمـــن ءُ ادبـــــی هوربنـــداں اے پـــڑا راجــی اگـــــده ءُ مزنيـــں ذمــّــه اے هســت انــت۰  بلـــوچــی زبــان ءِ وانـينـــــگ مــاں ڈنــّی ملکـــــاں بيگـــی کارے انـــت۰

نود سال ءَ گيش انت که مئی ماتی زبان درآمدانءِ کينگانی آماچ اِنت بلے انگت ءَ سبزانت ءُ بلوچ زبانزانت، ادبی کـوّاس، شائر، نـدکار ءُ وش گشنده يانی مهنتان ءِ برکت ءُ بروردءَ مروچی شهدیں بلوچی سبزتر بوان انت۰  شهـديں بلوچی مئی ماتی زبان انت ءُ وتی شاهگانيــں ماتـی زبان ءَ گوں کتابت يا گپ کنگ ءَ زندگ به داریں پر چے که شهديں بلوچی يکــے چــه مئی راجی پجــّار ءِ بـُن هِشتان اِنـت۰  

گـوں بلوچی زبان ءِ ياتگيری، وانگ ءُ وانينگ ءَ په راجی ديمروی ءَ کوشست بکنیں ۰گوں مروچیگیں تکنولوژی زبان ءِ دیمروی سَکّ بزاں مشکل نھنت۰ اے پہ راج ءُ ملک ءَ مستاگے کہ ماں روکپتی بلوچستان  ادبی ھوربند ءُ مچی گیش بوان انت ءُ اے ایکیمی گپے کہ ماں ڈیہ ءِ شھرءُ میتگاں شھدیں بلوچی ءِ وانینگ آیوکیں دور ءَ بنگیج بہ بیت۰  

شاهگانيـــں بلــوچــی زنــدگ انـــت

محمــد کريــم بلــوچ 

 

فوریه ۲۰۱۹ 

Share on
Previous article

یو این کو دنیا بھر میں کہیں بھی ناانصافی کے خلاف خاموش نہیں ہونا چاہیے۔ حیربیار مری

NEXT article

زبانهای بلوچی، کوردی، تورکمنی، تورکی و عربی زنده هستند

LEAVE A REPLY

MUST READ

بلـــوچ گلزميــــن ءِ انــــداز ءُ سيمســـراں

بلـــوچ گلزميــــن ءِ انــــداز ءُ سيمســـراں

Baloch geographical importance and internal complexities

Baloch geographical importance and internal complexities

محمود خان اچکزئی خود محکوم قوم کا فرد ہے اس کے ساتھ کیا ڈیل ہو سکتی ہے: حیربیار مری

محمود خان اچکزئی خود محکوم قوم کا فرد ہے اس کے ساتھ کیا ڈیل ہو سکتی ہے: حیربیار مری

شہید شاہینہ کے قتل سے نا صرف اس کی والدہ اور بہنیں اب بے سہارا ہو گئی ہیں بلکہ بلوچستان اور خاص کر کیچ مکران ایک روایت ساز دلیر بیٹی سے بھی محروم ہو گیا ہے

شہید شاہینہ کے قتل سے نا صرف اس کی والدہ اور بہنیں اب بے سہارا ہو گئی ہیں بلکہ بلوچستان اور خاص کر کیچ مکران ایک روایت ساز دلیر بیٹی سے بھی محروم ہو گیا ہے

واجه پُردلی بلوچ ءُ واجه سرمچارءِ بلوچ گپ و تران گون کابل ٹی ویءَ بلوچ شهمیرانیءِ روچءِ بابتَءَ

واجه پُردلی بلوچ ءُ واجه سرمچارءِ بلوچ گپ و تران گون کابل ٹی ویءَ بلوچ شهمیرانیءِ روچءِ بابتَءَ

حسیـن معروفـی کیست؟

حسیـن معروفـی کیست؟

گلزمیـن ءِ هَنــد ءُ دمَگانــی هالَه ئیــں نـام

گلزمیـن ءِ هَنــد ءُ دمَگانــی هالَه ئیــں نـام

تربت: فورسز نے محاصرہ شدہ مکان سے خاتون کو دو بچوں سمیت نامعلوم مقام پہ منتقل کر دیا

تربت: فورسز نے محاصرہ شدہ مکان سے خاتون کو دو بچوں سمیت نامعلوم مقام پہ منتقل کر دیا

بلوچ راجی مزن جهدکار واجہ عبدالصمد امیریءِ زندتاک، دیوانے گون واجہ اسماعیل امیریءَ – سیمی بهر

بلوچ راجی مزن جهدکار واجہ عبدالصمد امیریءِ زندتاک، دیوانے گون واجہ اسماعیل امیریءَ – سیمی بهر

واجه عبدالصمد امیریءِ تپاکیءِ پیغام پا بلوچ راجءَ

واجه عبدالصمد امیریءِ تپاکیءِ پیغام پا بلوچ راجءَ

سچ وہی جو جھوٹا بولے – کردگار بلوچ

سچ وہی جو جھوٹا بولے – کردگار بلوچ

نمیرانیں شهید فدا احمد

نمیرانیں شهید فدا احمد

بلـوچ ءِ هـوں هم سُهـر اِنت

بلـوچ ءِ هـوں هم سُهـر اِنت

پاکستانی افواج صرف اور صرف نہتے خواتین اور بچوں کو ہی اغوا کر سکتے ہیں ان کی قابلیت یہی تک محدود ہے۔ نواب براہمدغ بگٹی

پاکستانی افواج صرف اور صرف نہتے خواتین اور بچوں کو ہی اغوا کر سکتے ہیں ان کی قابلیت یہی تک محدود ہے۔ نواب براہمدغ بگٹی

پاکستان بلوچستان میں بنگلہ دیش کی تاریخ دہرا رہا ہے : فیض بلوچ

پاکستان بلوچستان میں بنگلہ دیش کی تاریخ دہرا رہا ہے : فیض بلوچ